Góp ý dự thảo Thông tư quy định về liên thông giữa trung học nghề, trung cấp, cao đẳng và đại học

Quang cảnh tọa đàm

Tọa đàm nhằm hoàn thiện cơ sở pháp lý về đào tạo liên thông theo định hướng học tập suốt đời, công nhận kết quả học tập và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Hoàn thiện cơ chế liên thông đáp ứng yêu cầu học tập suốt đời

Phát biểu tại tọa đàm, Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học (Bộ GDĐT) Nguyễn Thị Thu Thủy cho biết, trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với những yêu cầu ngày càng cao về chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nhu cầu học tập suốt đời đang trở thành xu thế tất yếu đối với mỗi người dân, cũng như người lao động. Sự thay đổi nhanh chóng của thị trường lao động không chỉ đòi hỏi người học thường xuyên cập nhật kiến thức, nâng cao trình độ mà còn phải sẵn sàng đào tạo lại, chuyển đổi kỹ năng và nghề nghiệp để thích ứng với những yêu cầu mới của nền kinh tế.

Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy cơ chế đào tạo liên thông hiện nay vẫn còn những hạn chế nhất định, chưa theo kịp tốc độ chuyển dịch của thị trường lao động cũng như nhu cầu học tập ngày càng đa dạng của người học. Trong khi đó, năm 2025 đánh dấu bước chuyển quan trọng khi Quốc hội thông qua Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Giáo dục, Luật Giáo dục đại học và Luật Giáo dục nghề nghiệp, tạo nền tảng pháp lý mới cho việc đổi mới toàn diện hệ thống giáo dục và đào tạo.

Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học (Bộ GDĐT) Nguyễn Thị Thu Thủy phát biểu tại hội thảo

Trong bối cảnh đó, cùng với việc triển khai nhiều chủ trương, chính sách mới của Đảng và Nhà nước về phát triển nguồn nhân lực, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, Bộ GDĐT đã xây dựng dự thảo Thông tư quy định về liên thông giữa trung học nghề, trung cấp, cao đẳng và đại học nhằm thể chế hóa các quy định pháp luật mới, đồng thời khắc phục những bất cập của cơ chế liên thông hiện hành.

Theo Phó Vụ trưởng Nguyễn Thị Thu Thủy, mục tiêu xuyên suốt của dự thảo là tạo điều kiện để người học có cơ hội học tập linh hoạt, học tập suốt đời và thích ứng với những thay đổi của thị trường lao động, song vẫn bảo đảm chất lượng đào tạo, trong đó mọi kết quả học tập được công nhận phải tương thích với chuẩn đầu ra của chương trình đào tạo.

Liên thông linh hoạt hơn nhưng không hạ chuẩn

Theo báo cáo của Vụ Giáo dục đại học (Bộ GDĐT), dự thảo hướng tới xây dựng cơ chế liên thông hiện đại, linh hoạt, lấy người học làm trung tâm, đồng thời tăng cường bảo đảm chất lượng, trách nhiệm giải trình và khả năng công nhận kết quả học tập giữa các trình độ đào tạo.

Một trong những nội dung trọng tâm của dự thảo là thiết lập cơ chế liên thông linh hoạt giữa các trình độ đào tạo theo hướng mở và đa chiều. Theo đó, liên thông không chỉ được thực hiện từ trình độ thấp lên trình độ cao hơn mà còn cho phép liên thông ngược nhằm đáp ứng nhu cầu học tập, chuyển đổi nghề nghiệp, nâng cao kỹ năng và thích ứng với yêu cầu mới của thị trường lao động.

Bà Đinh Thị Minh Hương, Vụ Giáo dục Đại học (Bộ GDĐT) báo cáo về dự thảo Thông tư quy định về liên thông giữa trung học nghề, trung cấp, cao đẳng và đại học

Dự thảo tăng cường cơ chế công nhận kết quả học tập và chuyển đổi tín chỉ trên cơ sở chuẩn đầu ra, nội dung chương trình đào tạo, năng lực đã tích lũy và khả năng đáp ứng yêu cầu học tập ở trình độ tiếp theo. Đồng thời, dự thảo bảo đảm nguyên tắc không yêu cầu người học học lại các nội dung đã được đánh giá đạt chuẩn đầu ra hoặc năng lực tương đương, qua đó giảm trùng lặp trong học tập và tạo điều kiện thuận lợi cho học tập suốt đời.

Dự thảo thúc đẩy học tập suốt đời và công nhận năng lực thông qua việc cho phép cơ sở giáo dục xem xét công nhận kết quả học tập đã tích lũy, năng lực nghề nghiệp, chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia, chứng chỉ chuyên môn, kinh nghiệm nghề nghiệp và kết quả đánh giá năng lực có minh chứng phù hợp. Đối với các ngành, lĩnh vực STEM, kỹ thuật, công nghệ và ngành trọng điểm quốc gia, dự thảo tạo điều kiện để cơ sở giáo dục áp dụng cơ chế linh hoạt hơn trong tuyển sinh, công nhận kết quả học tập và xây dựng lộ trình đào tạo phù hợp với năng lực và nhu cầu phát triển của người học.

Ông Nguyễn Viết Vinh, Cục GDNN-GDTX (Bộ GDĐT), trình bày tham luận trung học nghề trong giáo dục quốc dân và yêu cầu đặt ra đối với cơ chế liên thông

Dự thảo quy định đào tạo liên thông phải được thực hiện trong hệ thống bảo đảm chất lượng bên trong của cơ sở giáo dục và gắn với kiểm định chất lượng chương trình đào tạo theo quy định của pháp luật. Đồng thời, cơ sở giáo dục có trách nhiệm công khai quy định nội bộ, lưu trữ minh chứng, bảo đảm khả năng kiểm chứng, thực hiện hậu kiểm và chịu trách nhiệm giải trình về chất lượng đào tạo liên thông.

Dự thảo bổ sung các quy định nhằm bảo vệ quyền lợi người học, bao gồm công khai thời hạn xử lý hồ sơ công nhận kết quả học tập, thiết lập cơ chế rà soát kết quả công nhận kết quả học tập và chuyển đổi tín chỉ, cho phép áp dụng quy định có lợi hơn cho người học trong giai đoạn chuyển tiếp nếu vẫn bảo đảm chuẩn đầu ra và chất lượng đào tạo.

Đại biểu trao đổi tại tọa đàm

Thông qua tọa đàm, đại diện các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp, chuyên gia, nhà khoa học, hiệp hội nghề nghiệp, doanh nghiệp, cơ quan quản lý và các bên liên quan đã đóng góp ý kiến, thảo luận, nhằm hoàn thiện dự thảo Thông tư theo hướng bảo đảm tính khả thi, tăng cường liên thông và học tập suốt đời, thúc đẩy phát triển nguồn nhân lực, đồng thời bảo đảm chất lượng đào tạo và giá trị văn bằng.

Bộ GDĐT sẽ tiếp tục ghi nhận, tiếp thu các ý kiến đóng góp để hoàn thiện dự thảo Thông tư trước khi ban hành theo quy định.